BUSINESS NEWS OF THE WEEK

Serbia, IMF Agree On 4% Of GDP Budget Gap For 2010
Serbian government and International Monetary Fund (IMF) representatives agreed that a deficit of 4% of the GDP was a realistic starting basis for the planning of the 2010 Serbian budget. Serbia would withdraw EUR 700 million from the loan arrangement, instead of the planned EUR 1.4 billion for the second and third instalments, since it was concluded that the macroeconomic situation in Serbia had improved significantly. The government also said that in Serbia there would certainly not be a tax increase because budget revenues had improved and because the GDP in the third quarter was 2.7 percent larger than in the second quarter of this year. (Source: Blic)

Turkish Turker To Become Majority Owner Of Bujanovacka Spa Resort
Turkish company "Turker" is going to become the majority owner of Bujanovacka spa resort, with the obligation to invest in wellness centre in Bujanovac and tourism development in that region. The Ministry of Economy of Serbia and Turkish company "Turker" signed the Memorandum of understanding for the company's investments in Bujanovacka spa resort. "Turker" would be the majority owner, while Serbia would be the minority partner in that joint venture - said Minister Dinkic. Dinkic said that the concrete amount of the investment would be defined in the following period. (Source: Beta)

Four U.S. Companies Interested In Serbia
Four American companies are looking for locations to open up factories in Serbia. Boston Power, one of the leading producers of lithium batteries in America, is considering several locations for opening up a production factory in Serbia. The company is one of four American firms with officials planning a visit to Belgrade to meet with Prime Minister Mirko Cvetkovic and Economy Minister Mladjan Dinkic. Pharmasphere LLC, Metric Engineering and Tech NuVo are the other three companies. “Even though the preliminary talks with these companies have finished and a serious interest was confirmed by the American side for investments and expanding their factories in Serbia, it is still too early to say how many people could receive jobs. We will be able to talk about new jobs and the level of investments after these meetings,” said Aleksandar Miloradovic of the SIEPA organization. (Source: Blic)

Serbia’s Trade Surplus With CEFTA Countries EUR 700m
In the first eight months of 2009 Serbia exported € 1.2 billion worth of goods to CEFTA countries and imported goods to the amount of € 500 million. Next year, when Serbia takes over the CEFTA presidency, will be in interests to continue talks on the liberalization of services, improvement of investment conditions and better integration in the region. Serbian Deputy PM and the Economy Minister Mladjan Dinkic believes the surplus will outstrip EUR 1 billion by the end of the year. Serbia placed 36 percent of its export to the CEFTA market and 54 percent to the EU market. (Source: Tanjug)

MONTENEGRO ALS TOERISTISCHE BESTEMMING IN OPKOMST

De landen van voormalig Joegoslavië zijn als toeristische bestemming nog steeds in ontwikkeling. Hoewel Kroatië met haar kustlijn en Slovenië met haar bergen en meren al bekend zijn bij de Nederlandse toerist, zijn Bosnië, Montenegro, Servië en Macedonië nog steeds geen populaire bestemmingen. De recente oorlogen, armoede, slechte infrastructuur en taalbarrière is slechts een aantal redenen waarom Nederlandse reizigers deze landen niet bovenaan hun lijstje van favoriete bestemmingen hebben staan.

Toch zijn deze landen, denken buitenlandse investeerders, als toeristische bestemming in opkomst en zeker het ontdekken waard! Veel projectontwikkelaars en bedrijven zoals Aman Resorts, willen van bijvoorbeeld Montenegro een aantrekkelijke toeristische bestemming maken. Het Internationaal Investment Management bedrijf van Nat Rothschild, de Russische miljardair Oleg Deripasku en eigenaar van Louis Vuitton, Bernard Amault, investeren al in Montenegro, want zij zien ook het onbenutte potentieel!

In 2010 zal Montenegro officieel als aantrekkelijke toeristische bestemming op de kaart worden gezet. Porto Montenegro, een luxe haven in de Boka Kotorska baai, wordt in 2010 ook officieel geopend. Luxe appartementen, hotels, restaurants, winkels, ski resorts en golf terreinen in de buurt, zullen aan toeristen worden gepresenteerd. Een prachtig dorp-hotel Sveti Stevan wordt officieel geopend door Aman Resorts. En, 'waar Aman komt, volgen anderen' is het Montenegrijnse gezegde. Nu nog de Nederlanders…

Deze zomer ga ik naar Bosnië en Montenegro samen met mijn gezin op ontdekkingsreis. Hiermee wil ik ze de echte identiteit van deze landen en hun bevolking laten zien. Het adembenemende landschap, de rivieren, meren en gebergten, de gastvrijheid en een mentaliteit, die zo ontwapenend is. Tussendoor zoals gebruikelijk, ga ik zakendoen, zonder een ding uit het oog te verliezen en dat is dat het leven in die landen een feest is!

INTERNATIONALE HANDEL IN SERVIE DAALT

In de eerste 4 maanden van 2009 is de internationale handel in Servië 29,4% lager uitgekomen dan in dezelfde periode van het afgelopen jaar. Daarmee staat de economische groei op het laagste niveau van de afgelopen zeven jaar!

Een tegenvallende export wordt veroorzaakt door een prijsdaling van primaire producten op de wereldmarkt. Een dalende import is het resultaat van een lagere industriële productie. De kredietcrisis heeft het roer omgegooid. Aan een economische groei van 8% op jaarbasis blijkt een eind te zijn gekomen!

Een goede handelsrelatie met Duitland en Italie blijft echter gehandhaafd, ongeacht de crisis. Meer dan 50% van de handel gaat nog steeds naar deze twee EU landen. Een hoge export naar CEFTA landen wordt voornamelijk gerealiseerd dankzij export van agroproducten, waar Servië rijk aan is. Mais is nog steeds het meest geexporteerde product, samen met frambozen. Export van electrische energie volgt.

Een stijgende lokale vraag naar gas, olie, auto’s en medicijnen biedt kansen aan grote internationale bedrijven. En daar begint een strijd tussen Italië en Duitsland, tussen Fiat en Opel…

STEVIGE TURBULENTIE BIEDT NIEUWE PERSPECTIEVEN

De eventuele gevolgen van een kredietcrisis moeten wij zeker niet onderschatten. Op dit moment is voor veel Nederlandse bedrijven niet helemaal duidelijk hoe ze daarmee om moeten gaan. Dan zal ik ook wel een te nuchtere Hollandse zijn (!), als ik zeg dat deze kredietcrisis niet het einde der tijden is. Dat biedt, zoals al vaker in het verleden bewezen, alweer nieuwe perspectieven voor Nederlandse ondernemers. De toekomst zal aan belang winnen!

De crisis in Nederland heeft echter wel tot gevolg dat de hele markt in duurdere goederen is stil komen te liggen. Huizen, auto’s, luxe goederen zijn niet te verkopen op dit moment. De vraag loopt terug. De grondstof is in prijs gezakt en dit zal voor tal van artikelen een lagere verkoopprijs tot gevolg hebben. Dit betekent dat de productie omlaag moet, maar de rente loopt gewoon door en een nieuw krediet voor bijvoorbeeld innovatie is fors duurder geworden. Zowel een zeer lagere economische groei als daling van export is daar een resultaat van. De omzet en de liquiditeit van Nederlandse bedrijven is sterk onder druk komen te staan. De artikelen die voor export waren bedoeld worden niet verkocht, waardoor deflatie wordt verwacht. Er is een stevige turbulentie aanwezig, die een andere aanpak met zich mee moet brengen!

De Nederlandse industrie is altijd mondiaal georiënteerd geweest. Nederlandse bedrijven zijn ook altijd op zoek geweest naar zekerheden op het gebied van financieringen, klanten, partners en markten. Veel Nederlandse bedrijven werken bij inkoop van producten, uitbesteding en outsourcing van productie al eeuwen samen met buitenlandse partners. Waarom zou dat nu anders zijn?

In Servië, aan de andere kant, is (behalve in agro-industrie) een dalende economische groei te constateren. Er is een aanbod aan producten dat niet te verkopen is, een deflatie is wat je daar wel van kunt verwachten. Bijvoorbeeld de prijzen van elektrische energie (stijging van 15,5%), sigaretten (stijging van 16,7%), vlees en vleesproducten en bouw materialen zijn nooit zo hoog geweest. Toch is dankzij de dalende prijzen van olie en agro-producten de inflatie minder hoog dan verwacht. De prijzen van agro-producten, die zelfs 20,1% lager zijn dan in 3e kwartaal van 2008, zijn voornamelijk te danken aan goede klimaatomstandigheden en een groot aanbod! De agro-industrie en energiekostenbesparende oplossingen bieden dus nog steeds kansrijke perspectieven!

De inflatie in Servië blijft dus stijgen, de vraag daalt, de exportactiviteiten staan nu op een laag pitje. Servische bedrijven richten zich noodgedwongen steeds meer op de eigen markt en gaan steeds minder produceren. Omdat er minder geld uit het buitenland komt, wordt de economische groei lager en de locale vraag wordt negatief beïnvloed. Dit brengt een dalende import met zich mee, hetgeen betekent dat een handelsdeficit onontkoombaar is. Om economische gevolgen van de kredietcrisis te beperken stimuleert de Servische regering innovatieve bedrijven om hun internationale relaties aan te scherpen!

Nederlandse bedrijven zullen zoals altijd op zoek gaan naar nieuwe markten, nieuwe klanten, ze zullen zich richten op het verhogen van de productiviteit, kostenbesparende oplossingen, innovatie en internationale samenwerking. Dit om, net zo goed als Serviërs, de eventuele gevolgen van de kredietcrisis te beperken. Ze zullen steeds alerter worden en ze zullen een efficiëntere aanpak zoeken.

Biedt Servië een oplossing voor de inzakkende marktvraag, door de lagere (arbeids)kosten, ervaren en hoog opgeleide arbeidskrachten, goed ontwikkelde industrieën en een hoge productiviteit aan te bieden? Ga naar Servië op onderzoek, want een gedoofde vlam van hoop wordt duur betaald!

Economieen in de Balkan bloeien op

Ik kwam net een leuk bericht tegen op MD Weekly...
Dit hoor ik graag!

"De economieën van de Balkanlanden bloeien op. De slechtste prestatie in de regio werd geleverd door Macedonië, met 5% groei. De economie in de eurozone groeide met iets meer dan 2%. Volgens een rapport van de VN is het inmiddels in de Balkan veiliger dan in West-Europa. Volgens analisten zullen alle Balkanlanden voor 2015 bij de Europese Unie horen.

Arbeid is in de Balkanlanden niet zo goedkoop als in India of China, maar dat wordt gecompenseerd door de ligging. Vooral IT-bedrijven maken graag gebruik van de Balkanlanden voor nearshoring. Het grootste deel van de buitenlandse investeringen op de Balkan komt voor rekening van Italië, Duitsland en Oostenrijk. De Russen zijn vooral aan het winkelen in de energiesector. Gazprom kocht recentelijk het Slavische energiebedrijf NIS, en Neftegazinkor is eigenaar van beide raffinaderijen in Bosnië.

Eén van de obstakels voor buitenlandse partijen om actief te worden op de Balkan is de bureaucratie. De Wereldbank heeft een ranglijst opgesteld met landen waarin het gemakkelijk is om zaken te doen. Macedonië staat slechts 75e, Albanië staat 136e. Een mogelijke oplossing is het opzetten van een joint venture, waarbij de lokale partij voldoet aan de bureaucratische verplichtingen."

Komt IKEA binnenkort naar Servië?

IKEA is bereid om max. 1 miljard te investeren in het opzetten van een aantal productie- en distributiecentra in Servië. Het bedrijf is van plan om circa 9.250 mensen aan het werk te helpen en op die manier een grote bijdrage leveren aan het verhogen van de arbeidsdeelname.

Er zouden twee distributiecentra in de hoofdstad Belgrado worden geopend. Regionaal, zouden er nog drie komen: in Novi Sad (Noord-Servië), Nis (Zuid-Servië) en Cacak (Centraal-Servië).

De voorwaarden die IKEA aan de Servische regering stelt, zijn:
- gratis of conform zeer lage prijzen bouwgrond volledig in eigen bezit krijgen;
- per distributiecentrum in totaal 35 tot 45ha beschikbaar stellen;
- commerciële- en bouwvergunningen snel geregeld krijgen;
- een ruim belastingvoordeel toezeggen;
- Servische wetten en regels gelijk stellen aan eigen standaarden.

MEDEDINGINGSWET IN SERVIE OP KOMST

In Servië is de strijd tussen verschillende partijen om een doel te bereiken slechts voor enkelen weggelegd. Het betreft een zeer beperkt aantal monopolisten. Meestal gaat het hierbij om leveranciers (groothandelaars) van gelijke goederen, die aan dezelfde klandizie leveren.

De strijd gaat meestal om een aandeel in een beperkte markt, zoals omzet maximalisatie of afzet maximalisatie. In deze concurrentiestrijd gaat de winst van één (invloedrijke) partij ten nadele van de anderen (kleinere, minder invloedrijke partijen). Denk hierbij aan kartelafspraken en misbruik van een economische machtspositie. Dit leidt vaak tot hogere prijzen of beperkte keuzevrijheid voor de consument. Door fusies en overnames, die in deze regio op dit moment veel voorkomen, ontstaat ook een economische machtspositie of wordt deze zelfs nog meer versterkt!

We weten inmiddels dat bedrijven zich op verschillende manieren aan de concurrentiedruk op de prijs kunnen onttrekken. Productdifferentiatie en eigen aanbod specifieke kenmerken geven (kwaliteit, design, imago, leveringsvoorwaarden), zijn de manieren om zich te onderscheiden van de concurrentie. Daardoor worden klanten aan het eigen merk gebonden. Men wil eventueel een hogere prijs betalen dan voor concurrerende producten, die niet die specifieke kenmerken hebben.

De Servische regering stimuleert om die reden bedrijven moderne technologieën toe te passen, modern design en moderne marketinginstrumenten te gebruiken. Dit om het eventuele misbruik van een economische machtspositie te verzwakken en concurrentie te versterken!

Eind november zal de eerste opzet van de Servische Mededingingswet besproken worden. Het is de bedoeling dat de Servische Mededingingsautoriteit meer bevoegdheden krijgt bij geconstateerde overtredingen en bij het bestraffen van deze inbreuken op de Mededingingswetgeving. Naar verwachting zal de wet eind jaar 2008 definitief worden vastgesteld.

Ik ben zeer benieuwd naar de effecten van het controleren op naleving en het bestraffen van inbreuken op deze wetgeving! Voor deze regering is dit in ieder geval geen gemakkelijke klus om te klaren!

Servië: Wat gebeurt er met je spaargeld en lening?

Het spaargeld in Servië blijkt iets meer veilig dan gedacht! Een spaarder bij een Servische bank krijgt volgens het garantiestelsel van de Servische regering € 50.000 terug mocht een bank failliet gaat. Dit bedrag was een week geleden slechts € 3.000. Het huidige garantiestelsel zal, indien volgens de regering dat nodig blijkt te zijn, spaartegoeden tot €100.000 garanderen per rekeninghouder per bank.

Serviërs zijn vaker hun spaarcenten kwijtgeraakt, door in de jaren 90-tig hun geld bij verschillende (later bleek, onbetrouwbare) banken neer te zetten. Om het vertrouwen in de huidige monetaire politiek te behouden, heeft de regering besloten het sparen te stimuleren, door de belasting op rente-inkomsten uit spaargelden af te schaffen. De regering zal ook tijdelijk (tot het jaar 2012) de belasting op dividenduitkering stopzetten. Deze snelle actie getuigt van gezond verstand, nu de Servische regering hard bezig is om het vertrouwen van de burger te herstellen!

WAARDE VAN GROEI

De industriële productie in Servië stijgt, de buitenlandse handel neemt toe en de investeringen in infrastructuur, industrie, agro en MKB ondernemerschap staan op de agenda. Al met al neemt het vertrouwen in Servië toe en zijn steeds meer buitenlandse bedrijven geïnteresseerd om in het land te investeren.

Industriële productie van Servië 5,4% hoger ten opzichte van 2007
De industrieën waar aanmerkelijke groei is te constateren, zijn:
- De verwerkingsindustrie (groei van 5,6%), en dan voornamelijk productie van niet lang houdbare producten (groei van 8,2%),
- De productie en distributie van elektrische energie, gas en water (groei van 5,2%),
- De winning van steen, mijnbouw (groei van 3,2%),
- De productie van chemische producten en chemicaliën,
- De productie van transportmiddelen,
- De productie van metaal (behalve productie van machines).

Handelswaarde van Servië 24% hoger ten opzichte van 2007
Het Servisch Centraal Bureau voor Statistiek heeft bevestigd dat de totale handelswaarde circa 24% hoger is ten opzichte van dezelfde periode van het afgelopen jaar. De handelswaarde met de EU is nog steeds meer dan de helft van de totale handelswaarde. Toch is een deficitaire handelbalans te constateren, aangezien import meer is gegroeid (24,2%) dan export (21,7%). Deze situatie is voornamelijk veroorzaakt door een hoge olieprijs op de wereldmarkt, want import van olie bedraagt 19,5% van totale import van Servië. Aan de andere kant maken de Servische exporteurs weinig gebruik van de bilaterale Free Trade overeenkomst met Rusland.
Met Bosnië en Herzegovina, Montenegro en Macedonië is nog steeds een suficitaire handelsbalans te constateren. Dit wijst op een snellere groei van de exportvolumes in vergelijking met de importvolumes.

Export
Op de goede exportcijfers heeft het onderstaande een grote rol gespeeld:
- Privatisering en reorganisatie van staatsbedrijven;
- Vrijhandelsakkoord met CEFTA landen (Central European Free Trade Agreement). De CEFTA bestaat uit Servië, Montenegro, Bosnië-Herzegovina, Albanië, Kroatië, Macedonië, Moldavië en de UNMIK namens Kosovo. De vrijhandelszone heeft als doel het volume van de regionale markt te vergroten en de regio aantrekkelijk te maken als vestigingsplaats voor buitenlandse bedrijven. De zone moet daarnaast de economische groei van de regio stimuleren zodat de werkloosheid zal afnemen;
- Export van landbouwproducten naar CEFTA landen;
- Overeenkomst met de Europese Unie (EU) m.b.t. vergemakkelijking van handel in textielindustrie. De EU heeft met Servië een preferentieel handelsakkoord afgesloten, wat inhoudt dat de export vanuit Servië niet langer belast zal worden met bijvoorbeeld quota en gevrijwaard zal zijn van invoerrechten bij export naar de Europese markt;
- Export naar de EU landen en import vanuit de dollarlanden;
- Een goede verhouding van de dinar t.o.v. de Euro.
De grootste exportlanden zijn Montenegro, Bosnië, Herzegovina en Italië. De exportproducten zijn ijzer en staal, metaalproducten, textiel, groente en fruit (voornamelijk frambozen), hetgeen 34,3% van de totale export is.

Import
De grootste importlanden zijn Rusland, Duitsland en Italië. De importproducten zijn olie en gas, transportmiddelen (bussen en minibussen), auto’s, ijzer en staal, en industriële machines voor algemeen gebruik.

Waar wordt in geïnvesteerd in Servië?

Infrastructuur
Vanaf 2000 heeft de EBRD (European Bank for Reconstruction and Development) € 1,3 miljard geïnvesteerd in energie-infrastructuur en financiële dienstverlening. Conform recente berichten is de EBRD van plan om te blijven investeren in soortgelijke projecten in de komende jaren.
In de derde week van september vindt een bijeenkomst plaats tussen de Servische autoriteiten en de Wereld Bank, EBRD en EIB (Europese Investeringsbank). Deze drie organisaties zijn bereid om gezamenlijk circa € 1 miljard te investeren in Koridor 10 (Salsburg-Ljubljana-Zagreb-Belgrado-Niš-Skoplje-Thessaloniki), waarvan € 1,7 mln. voor rekening van EBRD zal zijn.
De EBRD is bereid om de volgende investeringen te doen:
- jaarlijks € 250-280 mln. voor het aanleggen van Koridor 10 in Servië en het uitbreiden van het spoorwegnet,
- € 152 mln. voor het aanleggen van de autosnelweg Nis-Dimitrovgrad en de autosnelweg van Belgrado naar de Adriatische kust,
- € 100 mln. extra voor modernisering van de bestaande spoorwegen, lichte industrie en lokale communale infrastructuur.

Industrie
De EBRD heeft een krediet van € 10 mln. toegezegd aan Raiffeisen Leasing in Servië, welke organisatie opgericht is door de Raiffeisen Bank in Belgrado en de Oostenrijkse Raiffeisen Leasing International GmbH. Dit krediet is bestemd voor Servische MKB bedrijven, die behoefte hebben aan industrievoorzieningen of lichte transportmiddelen, om een hoger niveau van productie te kunnen realiseren. Dit EBRD krediet is een extra bedrag op de € 10 mln. die Raiffeisen Leasing al heeft gekregen in juni 2006.

MKB en agro
De Opportunity Bank haar ‘core business’ is financiële dienstverlening aan MKB en agro bedrijven. Wat ook specifiek voor deze bank is, zijn kredieten voor starters zonder business verleden en een business plan. Deze bank heeft in de afgelopen twee jaar 780-starterskredieten verstrekt, ter waarde van totaal € 5,2 mln. De Opportunity Bank heeft op dit moment 500 actieve klanten, waarvan 50% een business krediet tot max. € 10.000 heeft gekregen. De meeste interesse in kredietfinanciering is nog steeds bij handelsbedrijven te constateren, terwijl agro kredieten zeer karakteristiek zijn voor agro bedrijven buiten de hoofdstad Belgrado.

INVESTEREN IN SERVIE IS NIEUWS!

Net als vele ondernemers, aan stil zitten in de zomer heb ik niet gedacht. Ik ben twee weken geleden in Servië geweest, waar ik kennismakingsgesprekken heb gevoerd met een aantal succesvolle lokale ondernemers. Bij de selectie van deze interessante en innovatieve lokale bedrijven werd ik ondersteund door de Nederlandse ambassade in Belgrado, het agentschap voor de regionale ontwikkeling in Krusevac (een stad ten zuiden van Belgrado) en mijn eigen relatienetwerk.

De intentie was om deze vooruitstrevende Servische bedrijven deel te laten nemen aan een project dat ik, samen met mijn zakelijke partner, het komende najaar ga opstarten: top ondernemers van Servië betrekken bij een innovatief project, dat aan Nederlandse bedrijven zal worden gepresenteerd! Innovatie en inspiratie staan hierbij centraal! Het stimuleren van de investeringen in de regio is de achterliggende gedachte!

De oriënterende gesprekken zijn zeer succesvol verlopen! Ons idee begon aldaar al serieuze vormen te krijgen en alle lokale bedrijven waren zeer enthousiast! Maar ja, zo eenvoudig ligt het niet. We wisten dat de politieke situatie in het land het ons niet gemakkelijk maakt om onze ideeën in Nederland te realiseren!

Net na ons terugkomst naar Nederland, gebeurde er iets hetgeen wij niet hadden verwacht! Na de vorming van een nieuwe regering en de arrestatie van Radovan Karadzic bleek Servië zeer interessant te zijn voor de Nederlandse ondernemers! Ik werd overspoeld met vragen, zowel over de kansen en bedreigingen als over de voor- en nadelen van de investeringen in de regio. Ik werd door de BNR nieuwsradio gevraagd om deel te nemen aan een live uitzending op 4 augustus jl.. Afgelopen woensdag gaf ik zelfs een interview aan het Financieele Dagblad. Investeren in Servië is nieuws! Het EU lidmaatschap lijkt steeds dichterbij te komen!

De resultaten van het recente onderzoek van PWC (PricewaterhouseCoopers) komen ook deze laatste weken op de kaart! Volgens hen staat Servië op de 3de plaats wat betreft de gunstige industriële productieomstandigheden en op de 7de plaats wat betreft de omstandigheden voor het leveren van diensten. PWC heeft dit onderzoek verricht in 34 landen, waar het BDP lager was dan $13.500 per inwoner en waar het aantal inwoners in het jaar 2007 meer was dan 5 mln. De reden waarom Servië zo hoog op de lijst is komen te staan is, volgens hen, voornamelijk te danken aan een BDP groei van circa 5,5% (in Rusland is dat 5%) en een stijgende instroom van directe buitenlandse investeringen! Ook dankzij de positieve ervaringen van buitenlandse bedrijven die onlangs aldaar hebben geïnvesteerd (US Steel, Fiat, Gasprom, Merril Lynch, Telekom uit Oostenrijk en News Corporation) of zijn van plan te investeren in Servië, hebben ertoe bijgedragen tot het verbeteren van de positie van dit land! Dit schept zeker vertrouwen en werkt stimulerend voor de toekomstige investeerders in de regio! PWC bevestigt ook dat zij verrast zijn door deze cijfers, want het gaat om een land dat nog steeds aan het herstellen is van de crisis van de jaren 90-tig!

Ook Bulgarije (tweede op de lijst) blijft volgens de PWC (en dankzij o.a. haar strategische positie in de regio) zeer interessant voor de buitenlandse investeerders. In het jaar 2004, toen Bulgarije op de 1ste plaats was op dezelfde lijst en vervolgens lid is geworden van de EU, stond Servië op de 24ste plaats als gevolg van de onzekere politieke situatie van destijds. Nu blijkt Servië aantrekkelijk voor buitenlandse ondernemers ook vanwege de vermogensbelasting van 10%, hetgeen 5% lager is dan in Bulgarije!

De net gevormde pro-Europese regering heeft sinds haar aantreden ook niet stil gezeten! Eind juli jl. is de regeling ten aanzien van de vereiste criteria voor buitenlandse investeringen aangepast. Dit om buitenlandse bedrijven te stimuleren om meer te gaan investeren in Servië. Deze regeling maakt het terugvorderen van een gedeelte van de geïnvesteerde middelen mogelijk (tot maximum van 25% van het totaal geïnvesteerde bedrag) voor alle buitenlandse bedrijven die meer dan €200 mln. in Servië hebben geïnvesteerd en meer dan 1000 mensen aan het werk hebben geholpen! Deze regeling is volgens de regering van groot belang voor de kansrijke auto- en elektronindustrie, informatie- en telecommunicatietechnologie. De ontwikkelingen in deze sectoren gaan razendsnel en daar liggen, volgens de regering, de kansen voor de innovatieve en creatieve Serviërs!

Uit verschillende bronnen is te vernemen dat zowel een pro-Europese regering als een stabiel investeringskader er naar toe hebben geleid dat de buitenlandse bedrijven bereid zijn om zelfs lagere winsten op hun investeringen te accepteren om op deze markt toe te mogen treden! Hoewel de politieke stabiliteit nog niet optimaal is en de infrastructuur in de regio nog tekort schiet, hebben de buitenlandse investeerders steeds meer vertrouwen in het potentieel van deze markt! Hier heeft Servië lang op moeten wachten! De tijd is nu rijp om zich als volwaardige partner aan te bieden!

Samen met mijn zakelijke partner zet ik met enthousiasme ons ‘innovatief project’ door, vol vertrouwen dat Nederlandse bedrijven er net zo enthousiast over zullen zijn als wij! Maar ja, daar zal ik het in mijn volgende nieuwsbrief over hebben. Even wachten, maar de inhoud mag er weer zijn!

NEEMT HET OOSTENRIJKSE REED EX THE BELGRADE FAIR OVER?

The Belgrade Fair (Београдски сајам) is de grootste beurs van Servië. Deze beurs biedt vele mogelijkheden voor organisatie van internationale beurzen, congressen en zakelijke bijeenkomsten. Binnenkort zal een tender worden geopend, waarop buitenlandse investeerders op kunnen inschrijven.

Het Oostenrijkse Reed Ex, dat een van de grootste bedrijven is op het terrein van productontwikkeling binnen zakelijk- en congrestoerisme, is al eigenaar van beurzen in Wenen en Salzburg. Het bedrijf heeft te kennen gegeven geïnteresseerd te zijn in de overname van The Belgrade Fair.

Kort geleden heeft serieus overleg plaatsgevonden tussen het top management van Reed Ex en de overheid in Servië. Heel slim, want vanaf het begin wordt Reed Ex op deze wijze geïnformeerd over de plannen en de selectiecriteria. Dat creëert wellicht kansen om de tender te winnen.

Waarom heeft Reed Ex interesse om in Servië te gaan investeren? Ze zijn er ook van overtuigd dat het congrestoerisme in Servië een toekomst perspectief biedt. Ze zijn van plan om €300 mln. in deze sector te investeren!

Tot nu toe zijn Nederlandse investeerders nog niet waargenomen.

HIGHLIGHTS UIT SERVIE

De Italiaanse autofabrikant Fiat heeft op 6 mei jl. een Strategische Overeenkomst gesloten met Servische Zastava uit Kragujevac. Eind jaar 2009 start Fiat met de productie van een nieuw model van de A klasse. De productie omvat circa 200.000 exemplaren per jaar. In het jaar 2010 zal tevens een model van de B klasse worden geproduceerd, van circa 100.000 per jaar. Deze overeenkomst met Fiat garandeert geen uitvoerrechten voor de auto's geproduceerd in Servië en een Free Trade met Rusland!

In de tweede helft van het lopende jaar zal tevens Opel starten met de productie van het model Astra Classic in de fabriek van Servische Zastava.

Volkswagen heeft te kennen gegeven geïnteresseerd te zijn in het opzetten van een greenfield investering, een nieuwe fabriek vlakbij Kragujevac. Anderzijds hebben de vertegenwoordigers van Volkswagen bij Zastava Kragujevac een meeting 'behind closed doors' gehouden met de top van Servische Zastava. Volkswagen heeft interesse getoond voor productiecapaciteit en de tenders voorwaarden voor de privatisering van Zastava.

Brauerei MB (onderdeel van Heineken groep) heeft in december 2007 MB Rodic brouwerij uit Novi Sad overgenomen, die qua productie de 4e is in Servië, met 7% van het marktaandeel en een jaarcapaciteit van 1,5 miljoen hectoliters. Conform het contract zullen de producten MB Pils en Master en internationale brands (Heineken, Amstel, Kaiser en Schlossgold) worden verkocht via distributiekanalen van Coca Cola Hellenic Servië. De distributie is formeel gestart op 1 april 2008.

DHL heeft dagelijkse vluchten vanuit Leipzig naar Belgrado, waar de DHL hoofdvestiging voor de regio West Balkan heeft geopend.

Servisch IT bedrijf ComTrade gaat fuseren met het software bedrijf Hermes SoftLab uit Slovenië. Een nieuw bedrijf zal qua marktaandeel, het aantal werknemers, de business resultaten en de portfolio, de IT marktleider van Zuid-Oost Europa worden! Anderzijds creëert dit een uitstekend platform voor marktuitbreiding in West Europa, Verenigde Staten en Midden-Oosten.

Hotel Moskva in Belgrado krijgt een 5de ster. De start van de renovatiewerkzaamheden is gepland in de maand mei. De werkzaamheden zullen één jaar in beslag nemen.